15 năm làm việc trực tiếp tại các xưởng nạp sạc và bảo trì PCCC, tôi gặp không ít trường hợp hoảng loạn khi thấy bình xì khói trắng. Tình trạng Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2 là một sự cố nguy hiểm, áp suất xả cực lớn có thể gây tai nạn tức thì nếu bạn làm sai kỹ thuật. Bạn cần giữ bình tĩnh, nắm vững bản chất thiết bị để thao tác an toàn.
Dấu hiệu nhận biết Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2
Bình CO2 không có đồng hồ đo áp suất như bình bột. Muốn biết khí có thoát ra ngoài hay không, bạn phải dựa vào các giác quan và thiết bị đo trọng lượng chuyên dụng.
Hiện tượng đóng băng và tiếng xì gas
Khí CO2 thoát ra ngoài môi trường sẽ thu nhiệt cực nhanh. Nhiệt độ tại điểm rò rỉ có thể tụt sâu xuống -79°C. Khi đi tuần tra kho, nếu bạn nghe tiếng rít gió nhỏ kèm theo hiện tượng bám tuyết trắng xóa quanh cụm mỏ vịt, cổ bình hoặc thân vỏ, chắc chắn khí nén bên trong đang thoát ra ngoài.
Hao hụt trọng lượng thực tế
Phương pháp kiểm định chuẩn xác nhất cho dòng bình này là cân định kỳ. Bình MT3 thông thường chứa 3kg khí, tổng trọng lượng cả vỏ khoảng 10kg đến 10.5kg. Đặt bình lên cân bàn. Nếu tổng khối lượng hao hụt quá 10% lượng khí định mức ghi trên nhãn, chiếc bình đó đã bị hở gioăng hoặc nứt ty xả.
Mức độ nguy hiểm khi Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2
Nhiều người nghĩ khí CO2 không cháy thì vô hại. Đó là sai lầm chết người.
Nguy cơ đầu tiên là bỏng lạnh. Luồng khí hóa lỏng xả thẳng vào da thịt sẽ làm đóng băng tế bào chỉ trong 2 giây. Vết thương do bỏng lạnh CO2 rất khó lành, nguy cơ hoại tử mô rất cao.
Nguy cơ thứ hai là ngạt thở cục bộ. CO2 nặng hơn không khí khoảng 1.5 lần. Khí thoát ra sẽ chìm xuống sàn, chiếm chỗ của oxy. Nếu rò rỉ xảy ra trong phòng kín, tầng hầm hoặc phòng máy chủ có diện tích dưới 15m2, nồng độ CO2 vượt quá 8% sẽ làm con người bất tỉnh sau vài nhịp thở.
Quy trình xử lý Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2 an toàn
Khi phát hiện sự cố, bạn tuyệt đối không dùng tay trần bịt lỗ xì hay cố gắng vặn siết ốc khi bình còn đầy áp. Hãy thực hiện tuần tự theo các bước kỹ thuật sau.
Cách ly khu vực và thông gió khẩn cấp
Mở toang toàn bộ cửa sổ, cửa đi để luồng không khí tự nhiên tràn vào làm loãng nồng độ khí độc. Bật hệ thống quạt hút gió cưỡng bức nếu có. Yêu cầu toàn bộ nhân viên rời khỏi phòng kín ngay lập tức.
Di chuyển thiết bị ra nơi thoáng đãng
Đeo găng tay da hoặc găng cách nhiệt dày. Không dùng găng cao su mỏng vì cao su sẽ giòn gãy ngay khi gặp lạnh. Dùng tay nắm lấy quai xách tĩnh bên dưới, tuyệt đối không bóp cò mỏ vịt. Vận chuyển bình ra khu vực bãi đất trống, hành lang thông thoáng hoặc sân thông gió ngoài trời để khí xả hết một cách tự nhiên.
Nguyên nhân khiến Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2
Tìm đúng nguyên nhân giúp bạn có phương án bảo quản cơ sở vật chất chuẩn xác hơn, tránh lặp lại sự cố.
Hỏng ty van hoặc đệm cao su
Bên trong cụm van xả có các gioăng làm kín bằng cao su chuyên dụng. Sau 2 đến 3 năm sử dụng, nhiệt độ môi trường cùng áp lực nén 55 bar đến 60 bar liên tục làm vòng đệm bị lão hóa, chai cứng hoặc rách mép, gây thất thoát khí âm thầm.
Bung màng xả của van an toàn
Trên thân cụm van luôn có một con ốc chứa van an toàn bằng lá đồng. Khi nhiệt độ môi trường kho bãi tăng cao trên 55°C, áp suất trong bình vượt ngưỡng định mức 180 bar. Lúc này màng đồng tự động vỡ để xả bớt áp lực, chống nổ thân vỏ. Đây là cơ chế tự bảo vệ chứ không hẳn là hư hỏng bất thường.
Biện pháp phòng ngừa và kiểm soát định kỳ
Chi phí phòng ngừa luôn rẻ hơn khắc phục hậu quả. Doanh nghiệp cần đưa công tác kiểm tra thiết bị vào nội quy an toàn hàng tuần.
- Bảo quản bình ở nơi khô ráo, thoáng mát, nhiệt độ phòng duy trì dưới 45°C, tránh ánh nắng trực tiếp chiếu vào vỏ thép.
- Tổ chức cân kiểm tra định kỳ mỗi tháng 1 lần, ghi chép nhật ký trọng lượng vào thẻ treo trên thân bình.
- Thay mới cụm van và thử thủy lực thân vỏ định kỳ 5 năm một lần tại các đơn vị có trạm nạp đạt chuẩn kiểm định PCCC.
Khắc phục Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2 chuẩn kỹ thuật
Đừng bao giờ cố gắng tự tháo van để sửa chữa khi áp suất bên trong chưa về mức 0 bar. Đã có nhiều tai nạn văng phụ kiện gây chấn thương sọ não do người dùng thiếu chuyên môn tự ý vặn mở bình khí áp lực cao.
Khi gặp sự cố Bình chữa cháy bị rò rỉ khí CO2, việc duy nhất bạn nên làm là di dời thiết bị tới nơi an toàn ngoài trời, cắm biển cảnh báo và liên hệ đơn vị dịch vụ nạp sạc chuyên nghiệp. Chúng tôi có thiết bị thu hồi, buồng xả chuẩn và phụ tùng thay thế đúng thông số nhà sản xuất. Hãy kiểm tra lại toàn bộ khu vực đặt Bình chữa cháy của bạn ngay hôm nay để đảm bảo thiết bị luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu.